HABERLER & DUYURULAR
Donun faturası ağır oldu sebze meyvede 100 milyon dolarlık zarar oluştu
Türkiye genelinde hakim olan kar yağışının ardından yaşanan don Akdeniz’de sebze-meyve üretimini vurdu. Don yüzünden 100 milyon dolara yakın zarar oluştu. Turunçgillerde ihracat sezonu iki ay erken kapandı.
Çiftçilerin uzun zamandır beklediği yağışlar geçtiğimiz hafta Türkiye’yi etkisi altına aldı. Ancak Antalya çevresinde yaşanan soğuklar nedeniyle öncelikle turunçgiller olmak üzere birçok sebze ve meyvede 100 milyon dolar zarar oluştuğu tahmin ediliyor. Akdeniz Bölgesi’nde yaşanan don olayının öncelikle turunçgillerde zarara sebep olduğunu ifade eden Akdeniz Yaş Sebze Meyve İhracatçıları Birliği Başkanı Ali Kavak, "Turunçgillerde gerçekten son 50 yılın en büyük kaybı yaşanıyor. Özellikle limon, mandalina ve portakalda kayıplar inanılmaz boyutta. Zararın meyvede 50 milyon dolara ulaştığını tahmin ediyorum. Toplamda ise zarar 100 milyon doları buldu" dedi. Donla birlikte ürün kalitesinin ve rekoltenin düştüğünü dile getiren Kavak, "Meyvede ihracat dönemi mart ve nisan aylarında da devam eder ancak bu yıl şubat sonunda ihracat sezonunu kapatacağız" dedi.
İhracat sezonu erken kapandı
Türkiye’nin yaş sebze meyve ihracatının yüzde 50’sini oluşturan turunçgil don yüzünden sezonu erken kapattı. Geçtiğimiz yıl da don yaşayan Akdeniz bölgesinde rekoltede yüzde 20’lere varan kayıp oluştuğunu ve bu yıl yaşanan don ile birlikte normal ihracat döneminden iki ay önce sezonu kapattıklarını ifade eden Ali Kavak, "Kimse böyle bir olayın yaşanacağını tahmin etmiyordu. Biz sadece geçen yıl yaşanan don yüzünde oluşan ağaç kaybı ile rekoltenin düşeceğini düşünüyorduk. Fakat yaşanan kayıp çok büyük bu yüzden ihracat sezonu şubat sonunda bitti" dedi.
Don olayıyla birlikte sadece ürün kaybı yaşanmadığını aynı zamanda ağaçların da zarar gördüğünü ifade eden Kavak, "İhracat sezonunu kapatmamızdan daha vahim durumlar var. Turunçgil ağaçları büyük zarar gördü. Önümüzdeki yıl üretim büyük oranda düşecek" dedi. Kavak, "Şu an ağaç kaybımızın ne kadar olduğunu bilemiyoruz. Mart ve nisan ayında yapılacak bir araştırma ile kaybın ne kadar olduğunu net olarak belirleyebiliriz" diye konuştu.
Sebzede yüzde 50’lik fiyat artışı yaşanacak
Antalya’ya 16 yıl sonra kar yağdığını ve üreticinin hazırlıksız yakalandığını dile getiren Antalya İhracatçılar Birliği Başkanı Mustafa Satıcı ise "Sera ürünlerinde ciddi kayıplar oldu. Ancak net kaybın ne olduğunu ancak mart ayında belirleyebileceğiz. Ama domates ve biberde büyük zarar oluştuğunu görüyoruz. Bu ürünlerde mart ve nisan aylarına yüzde 30 ila yüzde 50 arasında fiyat artışı olacak" dedi.
İhracatta kayıplar olacak
Antalya’da üretilen sebzenin yüzde 70’inin ihraç edildiğini dile getiren Mustafa Satıcı, "Gördüğümüz tablo gerçekten çok kötü. Rekolte kayıplarının yanında kalitenin düştüğünü de gözlemliyoruz. Bununla birlikte iç piyasada yaşanacağını tahmin ettiğimiz fiyat artışı rekabet gücümüzü düşürecek. İhracatta sıkıntılı günler yaşayacağız" dedi. Yabancı alıcıların orta ve düşük kaliteli ürünleri almadıklarını ifade eden Satıcı şöyle devam etti: "Don ile birlikte ürünlerde kalite kaybı oluştu. Önümüzdeki ay hasatı yapılacak sebzede büyük zarar var. Düşük kaliteli ürün dış pazara satmamaızın imkanı yok. İhracatımız için endişeleniyorum."
Komisyoncuların 3 günlük zararı 1 milyon dolar
İstanbul Hali’nde ise toptancılar yolda kalan kamyonlarının zararlarını hesaplıyor. Kar ve don yüzünden İstanbul Hali toptancılarının zararının 1 milyon doları bulduğunu, Türkiye genelinde ise 100 milyon dolarlık kaybın olduğunu ifade eden İstanbul Yaş Sebze ve Meyve Komisyoncuları Başkanı Burhan Er, "Birçok araç yolda kaldı. Ege’den gelenler Bursa ve Balıkesir’de kaldı. Akdeniz Bölgesi’nden gelen kamyonların yolda kalması ile 1 milyon dolar zararımız var" dedi. Tüketicilerin fiyat artışlarında şikayet ettiğini belirten Er, "Biz komisyoncular olarak sebze ve meyveye zam yapmadık. İstanbul genelinde 400 halk pazarı var. Sadece kar yüzünden pazar kurulmadığı için büyük marketler fahiş fiyatlarla meyve sebze satışı yaptı" diye konuştu.
Turunçgil ihracatında rekabet
Son yıllarda turunçgil üreticisi ülkelerin sayısının artması ile rekabet başladı. Brezilya 20 milyon ton üretimle birinci sırada, 16 milyon tonluk üretimle Çin ikinci, 10 milyon tonluk üretimle ABD ise üçüncü sırada yer alıyor. Türkiye 2.9 milyon tonla dünya turunçgil üretiminde 10’uncu sırada. Portakal ihracatında İspanya, Güney Afrika ve ABD, mandarin ihracatında, İspanya, Çin, Türkiye, limon ihracatında ise İspanya, Meksika, Arjantin ve Türkiye ilk sıralarda yer alıyor. İthalatta ise portakalda, Almanya, Fransa ve Rusya, limonda ise ABD, Rusya Federasyonu, Almanya ilk sıralarda. Türkiye’nin turunçgil ihracatı yaptığı en önemli ülkeler Rusya Ukrayna, Suudi Arabistan ve Avrupa Birliği ülkeleri.
Eklenme Tarihi: 28 Şubat 2008 Perşembe